قرآن و علم

مراسم شهدا و توضیحات آن

بسم الله الرحمن الرحیم

بر خود لازم می دانم که از ستاد برگزاری مراسم شهدا و جوانان که در برگزاری این مراسم کمک کرده اند کمال تشکر و قدردانی را بکنم و اینکه کاملا برای این حقیر قابل درک است برگزاری چنین مراسمی میزان زیادی وقت و فعالیت می طلبد.

اما نکاتی به ذهن می رسد که لازم است بیان دارم


 چون در دنیا همه کارها با بیان نقص ها و رفع آن ها  و نیز برجسته کردن امتیازات در مراحل بعدی کاملتر می شود و من هم بخاطر همین رسم متعارف در جوامع مختلف این نوشته را خدمت ستاد برگزاری مراسم شهدا و انجمن جوانان سوزمه قلعه می نویسم. و اینکه آنچه من در این جا می نویسم کاملا دیدگاه شخصی من می باشد اعم از برداشتها، تحلیلها و پیش نهادهای که در پایان ارائه خواهم داد.

امتیازات

منظور از امتیازات در اینجا امتیازات در بعد ظاهری و شکلی مراسم مد نظر است و از نظر معنوی البته که جایگاه ویژه خواهد داشت و ما کوچکتر از آن هستیم که در بعد معنوی سخنی بزبان آوریم.

  1.   چینش عکسهای شهدا در داخل مسجد خوب بود.
  2.     به شکل تابلو درست کردن تصاویر شهدای جدید و زدن آن در جلوی مسجد ، فکر بسیار عالیی بود.
  3.    سیستم صوتی بسیار عالی بود.
  4.   بیانیه مجمع حبل المتین نیز روی کرد تشریحی برای اهداف شهدا و نیز دعوت به رقم زدن آینده احسن به وسیله وحدت بین سه قشر مهم یعنی روحانیت، نسل جهاد و دانشجویان داشت، که خوب بود.
  5.  سیستم تصویربرداری هم خوب بود.
  6.  دعوت از بزرگان و مدیران شهرستان بردسیر خوب بود ولی می توان این کار را به مدیران استانها و نیز می توان این امر را درباره بزرگانی از افغانستان هم انجام داد. 
  7.  نظم جلسه هم خوب بود
  8.   مجری هم از نظر شکل ظاهری و اجرا خوب بود.
  9.   قرائت قرآن هم خوب بود ولی می توانست خوبتر هم شود.

10. مقاله ی که توسط دو خواهر قرائت شد بسیار عالی بود و تاثیر بسزایی بر شنونده ها گذاشتند.

11. سخنران نیز مطالبی ارزنده ی داشت و قابل استفاده بود.

12. مداح و انتخابش توسط مجمع حبل المتین عالی بود.( هم از نظر صدا و هم از نظر انتخاب موضوع).

13. از نظر پذیرایی خوب بود.

بیانیه انجمن جوانان

آنچه که من درباره این بیانیه می نویسم فقط نقد و تحلیل این بیانیه است و این به آن معنا نیست که نویسندگان این بیانیه را من نقد می کنم بلکه نویسندگان این بیانیه دارای امتیازهای مختلفی هستند و این بیانیه یکی از چند کار این نویسندگان است و من نویسندگان این بیانیه را قلبا دوست دارم و مورد احترام من می باشد. پس آنچه که درباره این بیانیه می نویسم نقد خود بیانیه است نه نقد نویسندگان بیانیه.از طرفی این بیانیه از طرف هرکس، ارگان، تشکل، هیئت و حتی از طرف مجمع حبل المتین هم می بود من این نقدها را به آن داشتم. اما چون تعدادی از عزیزان است که این بیانیه به آنها منتسب است می طلبد که جوابیه خود را نسبت به نقدها برای این جانب ارسال بدارند.

  1.    در بیانیه آمده بود که دانشجویان بی وحدت است لازم است  که وحدت کند و حرف تشکیل یک تشکل دانشجوی به میان اورده شد.«دانشجویان بلندپرواز و یا گوشه نشین است» البته این را باید دانشجویان توضیح دهند. از طرفی تقسیم بندی این بیانیه از دوستان دانشجو بر اساس میزان حداکثری باید باشد. یعنی یک تعدادی زیادی از دانشجویان بلندپرواز هستند و یک تعداد زیادی هم گوشه نشین هستند. ولی این حقیر با تعداد از دانشجویان که محاوره و گفتگو داشتم نظرم غیر از آن است که شما نوشتید به نظر من همه ی دانشجویان دغدغه خدمت دارند چیزی که موجب تفاوت شده است اختلاف در روشها است. توضیحات مفصل می طلبد که این نوشتار مجال آن را ندارد.
  2.   در بیانیه آمده است که طلاب مشکلاتی دارد. «به تماشای مادیات، راحت طلبی» نمی دانم شما در موضوع فقر و خط فقر چه قدر مطلعید این حرف شما چه از جهتی معیشتی طلاب، و چه از جهتی رفاهی طلاب یک حرف بی دلیل است ولی یک جمله عرض کنم طبق بررسی این حقیر در مدت سه سال از مشکلات معیشتی و رفاهی طلاب، درامد طلاب ما از یک چهارم زیر خط فقر شروع می شود تا سه چهارم زیر خط فقر، آن وقت راحتی و مادیات اینها کجایند؟. ممکن است تعداد بسیار اندکی از این محاسبه استثناء باشند که نمی شود بخاطر تعداد اندک یک قشر را متهم کرد.- در چند سال پیش جایی بودم یکی از دانشجویان بمن گفت چرا شما مراسم شهدا می گیرید دیگر وقت شهدا و مراسمات آنها تمام شده است یعنی آنها در زمان دیگری بودند و ما در زمان دیگر هستیم) آیا من می توانم این حرف را به کل دوستان دانشجو نسبت دهم؟. آیا عقلا و خردمندان من نوعی را ملامت نخواهند کرد؟. پس نسبت دادن این حقیر این نظر دوست دانشجو را به کل دانشجویان کار ناصواب است کما اینکه نسبت دادن کار عده ی کمی از طلاب را به همه طلاب کار ناصواب خواهد بود. ایرادهای شما وارد نیست مشکلات طلاب چیزی دیگری است نه آنچه شما فرمودید، دوستان دانشجو و طلبه که در انجمن جوانان عضو هستید انتظار من از شما خوبان که آینده سوزمه قلعه مال شما است، آن است که  خوب بود با تحقیق و مطالعه کافی و با استفاده از روشهای صحیح تحقیق چیزی را می فرمودید و نسبت می داید.
  3.    نسل جهاد نیز در این بیانیه کم کار معرفی شده است« عدم تبیین خاطرات نسل جهاد، عدم آگاهی نسل جوان از گذشته خطر جدی دیگری است». آنچه را که شما خطر خواندید، «مشکل» حساب می شود نه «خطر» با یک مثال تفاوت این دو روشن می گردد- در یک خانواده همیشه مشکلات وجود دارد و لی آیا می توان گفت که همیشه خطرات وجود دارد- پس آنچه شما فرمودید «مشکل» است .
  4.    در این بیانیه آمده است که عده ی نابودی این انجمن را به گور خواهد برد.«آرمان مرگ آن(انجمن جوانان) را بگور خواهید برد.» این حرف فحش نوشتاری تلقی می شود. از آن گذشته این حرف تسویه حساب شخصی است و این درست نیست در یک جلسه عمومی مانند مراسم شهدا حرفهای شخصی و یا دفاعیات شخصی انجام گیرد. هنر در بکار بردن این حرفها نیست بلکه هنر در این است که شما با منطقی کردن برنامه های انجمن و نشان دادن حسن نیت خودتان به مخالفین خود، خود را نشان دهید. نه آنکه ناسزا گویی کنید.  
  5.     کلیت این بیانیه روح اختلاف و دوگانگی را در جامعه القا می کند.
  6.    شما در این مراسم تعدادی از بزرگان و مدیران ایرانی و نیز تعدادی از مهمانان از اقوام دیگر- کرمان- داشتید آن وقت در جلوی آنها چنین حرفهای می زنید. در حالیکه در جوامع دیگر این قضیه کاملا بر عکس است در جوامع دیگر اقشار که شما توبیخ کرده اید دیگران در مقابل دیگران بزرگ می کنند زیرا در تمام جوامع همین سه قشر است که مورد احترام است وقتی این سه قشر متهم شود پس چه کسی سالم می ماند البته من توجه نداشتم که در زمان قرائت بیانیه شما کسی از مدیران ایرانی بود یا نبود ولی در اصل موضوع فرق نمی کند چون وقتی مجری محترم برنامه ها را اعلام کردند هیچ تضمین وجودی ندارد که در زمان قرائت بیانیه شما ایرانی و یا اقوام دیگر نباشد. و از جهتی این بیانیه حق ندارد که چیزهای اثبات نشده را حتی در میان مردم خود سوزمه قلعه بگویید. چه رسد به اینکه در مقابل بزرگواران ایرانی و یا دیگر اقشار افغانستان عزیز باشد.
  7.      نکته دیگری که قابل توجه است این است که شما تعدادی از جوانان جمع شده اید و فعالیتهای فرهنگی در حد وسع و توان خود انجام می دهید. اما این صحیح نیست که با تخریب دیگران خود را بالا ببرید اگر شما هنر دارید طبق روال عادی در میان جوامع از خود طرحی ارائه کنید که مقبول دیگران قرار گیرد مانند آنکه در تبلیغات کالای تجاری هیچ وقت کالای دیگران را بد نمی گوید بلکه تعریف و تبیین کالای خود می کند.
  8.    شما دوستان به برخی از مشکلات جامعه پی بردید که این  بسیار خوب، عالی و جای امیدواری است ولی همه مشکلات را بیان نکردید (درست است که در یک بیانیه همه ی مشکلات را نمی توان ذکر کرد ولی می توان به شکل فهرست وار 7 یا 8 مورد را ذکر کرد)  و یا شاید نتوانستید همه مشکلات را دریابید و این ملامتی بر شما نیست، فهمیدن همین مقدار نیز جایی امیدواری برای این حقیر دارد. اما عده ای برخی از همین مشکلات(امنیتی) را در زمان که اولین حمله روی کمپ شهید یوسف صورت گرفت، زمزمه می کردند یعنی چند سال پیش.
  9.   شما مشکلات را بیان کرده اید اما برای هیچ کدام راه حلی و طرحی اجرایی پیش نهاد نکردید. بیان مشکلات یک جزء از یک طرح و برنامه است و در واقع اولین قدم تلقی می شود. بیان مشکلات همچنانکه این را خیلی ها فهمیده اند. اعم از طلاب، دانشجویان و برخی از نسل جهاد که این حقیر با آنان صحبت داشتم، اما متاسفانه هیچ کدام از این طیفها طرحی جامع و کاربردی که بتواند همه مشکلات جامعه سوزمه قلعه فرهنگی(سوزمه قلعه+ خوب آباد+ بغاوی) را پوشش دهد ندارند بله برای برخی از مشکلات راهکاری ارائه می کنند اما مشکل این است که وجود این مشکلات تا وقتی در قالب یک قانون، برنامه و طرحی کلی قرار نگیرد، مانند سر کردن یک دمل می ماند که چنانچه درمان شود از جایی دیگر خودشان را نشان می دهد. متاسفانه تا حالا هیچ کدام از طیفهای مذکور چنین طرحی ارائه نکرده اند. و جایی چنین طرحی خالی است. این طرح باید به حدی از جامعیت برخوردار باشد که تمام مشکلات جامعه را به اقسامی تفکیک کند مانند، مشکلات فرهنگی، سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و مدیریتی وحتی امنیتی و نیز راه حل این مشکلات را هم بیان کند. و از سوی باید نیازمندیهای این جامعه را برای چند سال بعد نیز پیش بینی کرده و طرحی کاربردی برای آن ارائه کند. (این حقیر که این حرف را می زنم به مستند مطالعه روی جامعه سوزمه قلعه به مدت 5 سال می باشد).( ما یک جامعه کلان جمعیتی هستیم مانند همه جوامع دیگر هم مشکل داریم و هم نیازمندی داریم. وجود مشکل و داشتن نیازمندی امری ضروری و طبیعی جوامع است هیچ کس نمی تواند از آن فرار کند ولی آنچه که مهم است افراد تاثیر گذار در جامعه بتوانند به شکل خوب، علمی، جامع و با کمترین هزینه از جهات مختلف با این مشکلات برخورد کنند و نیز نیازسنجی هم بکنند تا بتواند جامعه را به مسیری مطلوب سوق دهند. و...)

10. این بیانیه یک چهره بسیار نامطلوب از جامعه به اقوام دیگر و نیز به مدعوین معرفی کرده اند. و نیز این بیانیه القا کننده روح بی هویتی در جامعه است.  

11. اگر کسی از این بیانیه برداشت کند که نگارندگان این بیانیه به دنبال تخریب دیگران و تثبیت خود است برداشتی به گزاف نخواهند داشت.

12. یکی از راه حل های شما دوستان برای مشکلات امنیتی کمپ بیان این  نکته بود که پول برای تجهیز دوستان کمپ به سلاح جمع آوری شود. این فکر حدود دوسال پیش در میان طلاب مطرح شد ولی بدلایل که یکی شان سوق دادن جامعه به سوی مسایل فرهنگی بجای اسلحه است، بود. همان طور که سخنران این جلسه بیان کرده اند البته دلایل مختلفی دیگر هم داشتند. در نتیجه این نظر رد شد. نظر این حقیر یک روش ترکیبی است. از طرفی شما دوستان به «کمک هزینه تحصیلی به رتبه های بالای دانشجویی و ممتاز» اشاره کردیدی، کمک به افراد کم درآمد قشر دانشجو ونیز ممتازین طرحی بود که در حدود زمان تشکیل مجمع در میان جلسه ی مطرح و رای آورد و حتی برای آن مصوبه ی هم دارد. ولی مجمع حبل المتین نتوانسته است تا حالا به این امر عمل کند امیدوارم شما دوستان به این نیاز جامه عمل بپوشانید.

13. دوستان محترم، برادران خوبم در میان دانشجویان، طلاب و افراد از نسل جهاد نقاط قوت زیادی وجود دارد که می توان با بهره گیری از آنها تمام مشکلات جامعه را حل کرد و برنامه های برای اینده جامعه سوزمه قلعه داشت و نیاز به توبیخ و یا متهم کردن آنها نیست مضاف بر آنکه متهم کردن نه تنها مشکلی را حل نمی کند بلکه مشکلی بر مشکلات موجود می افزاید.

14. درقسمتی از همین بیانیه آمده است  که همه به دنبال وحدت باشید آیا راه وحدت و یا ایجاد وحدت این است که شما عزیزان اول بیایید یکی یکی را ملامت کنید و بعد بگویید بیایید باهم وحدت کنید، آیا می دانید که  این روش گفتگو مربوط به بزرگان نسبت به زیر دستان شان است؟.

15. رابطه علی و معلولی بین بیانیه شما و بین اهداف شما از این بیانیه برقرار نیست. و نیز رابطه علی و معلولی بین نسبت های شما و انتظارات شما از طیفهای مذکور هم بر قرار نیست، مثلا بین آنچه که شما فرمودید به طلاب با آنچه که انتظارات شما از طلاب (حل مشکلات جامعه) است رابطه علی معلولی نیست بلکه رابطه زمینه ی است خوب است بیانیه شما و یا هر کسی دیگر مشکلات را با علل آن مورد ارزیابی قرار دهد نه اینکه علل را رها کنیم و به زمینه های علل در صورت اثبات بپردازیم. 

16. در بیانیه خود فرمودید که طلاب به دادن بیانیه اکتفا کردند. «به بیانیه بسنده کردید» دوستان مجمع از زمان تشکیل مجمع حبل المتین تا حال برای هر سال یک بیانیه داده اند و در آن به  مقتضیات و نیازمندی های لازم و ضروری جامعه اشاره کرده اند همین خودش یعنی شناخت مشکلات و نیازمندیها و در جای خود تا حدودی مورد قبول است همین کار که شما امسال انجام دادید و از این جهت چیزی خوبی است.

نکته

1)     دوستان عزیز که این بیانیه را نوشتید این حقیر با اینکه افتخار می کنم طلبه هستم و اگر خدا بخواهد در خدمت دین باشم. اما با این حال من اولین منتقد طلاب می باشم اما جنس نقد طلاب از آن مواردی نیست که شما دوستان در بیانیه خود اشاره کرده اید بلکه نقد دوستان طلبه چیزی دیگری است و کار شما دوستان در این بیانیه یا توهین تلقی می شود و یا خیلی خوشبینانه ارزیابی کنیم ارائه مطالب با رویکرد توبیخی تلقی می گردد که این رویکرد توبیخی مخصوص بزرگان  نسبت به زیردستان خود است. تمام حرفهای را که شما دوستان به طلاب و مجاهدان و دانشجویان دارید توضیحاتی در کنار حرفهای شما از سوی این طیفها نیز وجود دارد و شما دوستان چه قدر رفتید و حرف های آنان را شنیدید و آیا برای اثبات حرفهای خود تحقیقی انجام دادید. این بیانیه چطور به خود اجازه می دهد که در یک مراسم عمومی اتهام های را به دیگران بزند در حال که قدرت دفاع از طرف های مقابل کاملا گرفته شده است. از طرفی اتهام های شما به گوش جمعیتی رسید که معلوم نیست جوابیه طیفهای مذکور بر فرض وجود به سمع چه تعداد از افراد که اتهام های شما را شنیده اند، برسد و این غیر منطقی و بی انصافی است.

2)     آیا ستاد برگزاری مراسم شهدا و شورای خودگردان اردوگاه از محتوای این بیانیه راضی هستند؟. آیا شما مقالات را که در مراسم شهدا قرائت می شود قبلا بررسی می کنید؟ ، خواهشمندم جوابیه خود را برایم بفرستید و نیز لازم است جوابیه شما توضیحات برای تمام اشکالات مطروحه در بیانیه را نیز بهمراه داشته باشد. 

3)     در حدود 2 سال است که مجمع در نظر دارد تمام فعالیت های خود را بین جامعه متمرکز سازند و به همین منظور نمایندگان آن برای چندمین بار به خدمت مردم آمدند ولی جای سوال است که چرا یک بار نه قشر دانشجو و نه قشر مدیریتی جامعه به سراغ مجمع نیامدند. به بیان دیگر دوستان(مدیران) مجمع برای چندمین بار بسوی مردم رفت و گفت که ما با همکاری شما در خدمت شما هستیم ولی آیا کادر مدیریتی و دوستان دانشجو آمدند و گفتند حال که شما آمده اید، بیاییم دورهم بنشینیم و مشکلات و نیازمندی ها را بررسی کنیم و یکی یکی حل کنیم. چرا چنین چیزی اتفاق نیفتاده است؟ مشکلات این جامعه را باید چه کسانی حل کنند؟ آیا بدون آنکه قدم های عملیاتی برداریم حل می شود؟ پس باید همه بردارد نه تنها یک طیف که برداشتن یک طیف ره بجای نخواهند برد.

4)     این جانب خوشحال می شوم که جوابیه انجمن جوانان سوزمه قلعه را که با امضای رئیس و مهر انجمن همراه باشد را داشته باشم، امیدوارم دوستان جوابیه این نوشته را هرچه زودتر برایم بفرستد.

پیش نهاد ها

1-   همیشه در حاشیه مراسم شهدا جلسات وجود داشته باشد که طیفهای مختلف دیدگاههای خود را بیان کنند و در واقع جایی باشد که برخی از افراد برنامه های خود را و یا احیانا درد دل های خود را بتوانند به مردم بگویند. جایی برای پرسش و پاسخ برای همه طیفها باشد.(به نظر این حقیر جای طرح و خواندن بیانیه انجمن جوانان در همچون جلساتی بود). مهمانان پس از اتمام مراسم فورا به خانه هایشان بر نگردد بلکه در برنامه خود دو ساعت دیرتر برنامه ریزی کنند. این امر یک فضای گفتگو بین اقشار مختلف جامعه را باز می کند و قطعا در این گفتگوها حرفها و نظرات مفیدی خواهد بود که برای جامعه نیز مفید خواهد افتاد.

2-   تشکیل ستاد خاصی برای برگزاری مراسم شهدا که همه ساله آن را مدیریت کنند، ضروریست. انگیزه این ستاد را آقای اخلاقی در بعد مالی و تامین بودجه ضروری می دانست ولی من فکر می کنم از جهات مختلف این ستاد ضرورت دارد. 1- از قبیل برنامه ریزی دقیق و جامع،2-  نقش همه ی اردوگاه ها در مراسم شهدا،3-  عملی نشدن مراسم شهدا بگونه ی سلیقه ی، 4- جلوگیری از دیرهنگام تصمیم گیری برای برگزاری مراسم شهدا، 5- مشارکت نمایندگان عموم جامعه در برگزاری مراسم شهدا، 6- جامع نگری در مراسم شهدا، 7- تامین بخش مالی مراسم شهدا. از فواید بسیار مهم چنین ستادی خواهد بود.

3-   در مراسم شهدا که یک مراسم ملی جامعه سوزمه قلعه محسوب می شود و چند سال هم دارد برگزار می شود و بسیار هم خوب است و اثرات معنوی زیادی بر جامعه داشته و دارد ولی در هر مراسم این چنینی خرجهای زیادی می شود چه خوب است که از هزینه ها استفاده بهینه شود. همیشه یک خوب داریم و یک خوب تر و می شود این خوب تر را در مراسم شهدا انجام داد ولی بحث این است که این خوب تر در کجای مراسم باشد، به نظر من در بخش سخنران، مداح و دعوت از مهمانان خاص، مثلا سخنران را در حد افراد مطرح در کل افغانستان انتخاب کنیم از نمایندگان مجلس گرفته تا آیات عظام و دیگر افراد مطرح کشوری افغانستان. در مداح هم همین کار را بکنیم مثلا مداح ما از افراد مطرح کشور ایران و یا از افغانستان باشد،(مداح کشوری). مشکل که در امر انتخاب مداح بوجود می آید زمان برگزاری مراسم شهدا است، در روز اربعین امام حسین(ع) مداح های مطرح همه برنامه دارند و عملا نمی توان بهره مند شد. البته شاید بتوان این مشکل را با دو پیش نهاد حل کرد.1- از قبل وقت مداح مورد نظر را برای روز که می خواهیم رزرو کنیم. 2. روز مراسم را به جمعه قبل و یا جمعه بعد از روز اربعین امام حسین(ع) تغییر دهیم.   

 

محمد کریم امیری، قم

http://quranaa.persianblog.ir  

m.karim.amiri@gmail.com